Saturday, May 26, 2012

16. An Offering

from "Prince Siddhartha:
The Story of Buddha"
by Jonathan Landaw
Aгь Сиддхарта буюу
Буддагийн цадиг
Орчуулсан Б. Дамдин
English-Mongolian side-by-side PDF & English MP3

16. An Offering

In a small village at the edge of the forest lived a herdsman and his wife Sujata. She had just given birth to her first child and was very happy. She took the finest milk from her husband's cows and prepared a delicious meal from it. Now she was taking this food into the forest as an offering to the spirits she thought lived there. She had often prayed to these spirits and wanted to thank them for helping her have such a healthy baby.

16. Өргөл

Ойн захын жижиг сууринд нэгэн малчин эр Сужата нэрт гэргийтэйгээ суудаг байжээ. Гэргий нь саяхан анхны хөвүүнээ төрүүлсэндээ туйлгүй баяртай байв. Үнээгээ сааж, дээжээр нь амтат идээ, цагаан цав / хоол / бэлтгээд түүнээ газар лусын эзэн савдагт өргөхөөр ой руу оджээ. Тэр эзэгтэй эдгээр савдагт олонтоо өргөл тахил өргөж байсан бөгөөд энэ удаад эрүүл саруул хүү төрүүлж өгсөнд нь баясч, талархсан сэтгэлээ илтгэхээр зорьж очлоо.

As she entered the forest she saw Siddhartha sitting there. His body was thin and weak, but his face was radiant and handsome. Sujata gazed at him in surprise. "I have never seen anyone like that before," she thought to herself. "Perhaps it is the King of the tree spirits himself!" And so she took the specially prepared food and place it before him.

Ойн захад ормогцоо, яс арьс болтлоо турж туйлдсан авч нүүрнээс нь туяа бадарсан гоо үзэсгэлэнт Сиддхарта сууж буйг олж харлаа. Сужата бүсгүй алмайран гайхаж, гөлрөн харж байлаа. “Ийм хүнийг би ер харсангүй билээ. Энэ лав ойн эзэн савдаг биеэрээ заларсан хэрэг буй заа” хэмээн сэтгэж өмнө нь очиж тусгайлан бэлтгэсэн цагаан цав барилаа.

Siddhartha slowly opened his eyes and saw the bowl in front of him. Smiling silently to Sujata he lifted it to his lips and began to drink. To her amazement, his body grew more and more radiant as he drank. When he was finished he placed the bowl down and thanked her saying, "You thought I was a spirit, but I am only a man in search of the truth. Your offering has made me strong again. Now I am sure that I shall find the truth. Much good will come from what you have done today. Thank you."

Сиддхарта мэлмийгээ алгуурхан нээж, Сужата руу харж үг дуугаралгүй мишээж сүү оочилно. Сүү уух тутам биеэс нь улам улам туяа цацрахыг харж Сужата гайхширна. Хан хүү сүүгээ ууж дуусаад аягаа тавьж, “Та намайг сүнс хэмээн бодож байна уу? Би чинь үнэнийг эрсэн ердийн л хүн байна. Таны өгсөн өглөгийн буянаар би дахин тэнхээ орлоо. Одоо би үнэнийг олж лав чадна гэж итгэнэм. Өглөгийн эзний заяа буян дэлгэртүгэй. Танд гялайлаа” гэж талархал илэрхийлэв.

The five men who were living in the forest with Siddhartha saw him accept this special food from Sujata. They were very disappointed and said to themselves, "Siddhartha has given up his search. He is no longer following the holy life. Look, he bathes himself and takes rich food again. How can we stay with such a man any longer? Come. Let us leave this forest and travel to Varanasi. We can continue our practice in the Deer Park near there."

Сиддхартатай хамт ойд сууж байсан таван гэлэн Сужатагийн өгсөн тусгай гүнцэг зооглохыг хараад “Энэ Сиддхарта үнэний эрлээ орхих нь. Хутагт нарын мөрөөр замнахаа лав болилоо. Усанд булхаж биеэ угаан, чанартай сайн хоол хүртэж байгааг нь хараач. Ийм хүнтэй бид хамт байж яахин болох билээ? Явцгаая, ойгоос гарч Варнаса оръё. Тэнд хотын ойролцоох Бодь гөрөөсний цэцэрлэгт хүрээлэнд хатуужлаа үргэлжлүүлье” хэмээн ярьж тохиров.

And so they left, thinking that Siddhartha was no longer interested in discovering the truth. But Siddhartha, strengthened by his meal and prepared to meditate, was now ready to find what he had been looking for all these years. He stood up, waded across the river and headed towards what would be known in later years as the Tree of Enlightenment.

Сиддхарта үнэнийг олох хүсэлгүй боллоо гэж итгээд тэд нар явж одлоо. Харин Сиддхарта хоолондоо тамир тэнхээ орж, бясалгал хийхээр шулуудан он удаан жилийн турш хайсан үнэнээ олохоор замд гарч, гол гатлан хожим Бодь мод хэмээн олноо алдаршсан тэр зүг толгой хандуулав.

English-Mongolian side-by-side PDF & English MP3

posted with permission by the author, Johnathan Landaw

Next Chapter: 17. The Great Battle
Click here for other chapters

Saturday, May 19, 2012

15. Six Years of Struggle

from "Prince Siddhartha:
The Story of Buddha"
by Jonathan Landaw
Aгь Сиддхарта буюу
Буддагийн цадиг
Орчуулсан Б. Дамдин
English-Mongolian side-by-side PDF & English MP3

15. Six Years of Struggle

Eventually Siddhartha came to the forest where the wise men lived. He studied first with Arada and then with Udraka. In a short time he mastered everything they had to teach. But still he was not satisfied. "My teachers are holy people, but what they have taught me does not bring an end to all suffering. I must continue to search on my own."

15. Зургаан жилийн тэмцэл, сорилго

Яван явсаар мэргэн арш нарын суух ойд хүрч ирлээ. Эхлээд Арада багшийг дараа нь Удрака багшийг шүтэн ном үзэж ахархан хугацаанд заасан бүгдийг сурч эзэмшжээ. “Багш нар маань аргагүй их эрдэмтэд, гэхдээ л заалгасан маань хамаг зовлонг гэтэлгэх зам мөрт оруулахгүй байна. Иймээс би чанагшид өөрийнхөөрөө үнэнийг эрсүгэй!” хэмээн боджээ.

He continued his travels until he came to the Nairangana River, near the holy town of Gaya. He crossed the river and entered the forests on the other side. There he found a group of five men. Their life was extremely simple. They ate very little food, lived out in the open, and sat perfectly still for many hours each day.

Тэр чанагш явсаар Гаяа балгасны ойролцоо Найрангана мөрөнд хүрч гатлаад чанад эргийн ойд орж тэнд суудаг таван гэлэнтэй нүүр учрав. Тэр тавын амьдрал маш эгэл агаад өчүүхэн төдий хоолооор гол зогоож, задгай хээр хоноглон, хоногтоо олон цагаар огт хөдөлгөөнгүй сууцгаана.

"Why are you doing such painful things to your bodies?" the Prince asked these men.

Хан хүү тэд нараас “Ингэж бие мах бодоо зовоож суухын хэрэг юун?” хэмээн лавлахад,

"Most people in the world treat their bodies very gently," they answered, "yet still experience much suffering. We feel that if we can learn to master pain, we shall have found the way to control all sufferings."

“Ертөнцийн ихэнх хүн биеэ хичнээн гамнаад ч үргэлж зовлон эдэлдэг бус уу. Өвдөж шаналж сурвал хамаг зовлонг эдэлж сурна гэж бид боддог” хэмээн хариулцгаав.

Siddhartha thought to himself, "For many years I lived in those luxurious pleasure palaces. I was treated very gently, yet still my mind did not find peace. Perhaps these men are right. I shall join them in their practices and see if this leads to the end of suffering."

“Он удаан жил би тансаг сайхан харшид жаргал эдлэн суусан ч сэтгэлийн амгаланг олсонгүй. Энэ хүмүүсийнх үнэн ч байж юун магад. Би эд нартай нийлж ийн үйлдвээс зовлонг гэтлэх замыг олж болзошгүй” хэмээсэн бодол Хан хүүгийн сэтгэлд орж байв.

And so he began these difficult and painful practices. He sat for hours and hours in the same spot. Even though his legs and back hurt very much, he would not move a muscle. He let himself be burned by the blazing summer sun and chilled by the winter winds. He ate barely enough food to remain alive. But no matter how difficult it was, he thought, "I must continue and discover the way out of all misery!"

Ингээд тэрбээр олон зүйл бэрх хатуужлыг эдэлж эхлэв. Нэгэн суудалд олон олон цагаар сууж, хөл нь өвдөж бадайрч байхад ч чичивхийхгүй, зуны аагим халуун наранд төөнүүлж, өвлийн тэсгим хүйтэн жаварт жигнүүлэн гол зогоох төдий өчүүхэн юмаар хооллож байлаа. Хичнээн бэрх хэцүү авч хамаг зовлон бэрхийг гэтлэх замыг олтлоо хатуужсугай гэсэн бодол сэтгэлийнх нь угт уяастай.

The five men were amazed at Siddhartha. They said to themselves, "Never have we seen anyone with as much determination as this man. He drives himself on and on and never quits. If anyone is ever going to succeed in these practices it will be Siddhartha. Let us stay near him so that when he discovers the true path we shall be able to learn it from him."

Сиддхартыг хараад гайхширсан нөгөөх таван гэлэнд, “Энэ хүн шиг ийм зоримог хүнийг урьд хожид үзсэнгүй. Тэрбээр харьж шантралгүй өөрийнхөөрөө зүтгээд байна шүү дээ. Хэн нэгэн хүн энэ мэт хатуужлыг тэвчин гарвал тэр үнэхээр Сиддхарта болно. Үүний дэргэд байж байгаад үнэний мөрийг олохоор нь бид түүнээс сурч авч болно” гэсэн бодол өөрийн эрхгүй орно.

Siddhartha treated his body more and more harshly. In the beginning he slept only a few hours each night, but eventually he stopped going to sleep altogether! he stopped taking even the one poor meal a day that he used to allow himself, and would eat only a few seeds and berries that the wind blew into his lap.

Бие сэтгэлийн хатуужил эдлэн суугаа Сиддхарта эхлээд хоногтоо хэдхэн цагийн нойр авдаг байснаа бүрмөсөн унтахгүй болж нэг удаа тарчигхан хооллодог байснаа болиод салхинд үлээгдэн өвөр дээр нь унасан үр, жимсгэнэ төдийхнөөр хооллон суух авай.

He grew thinner and thinner. His body lost its radiance and became covered with dust and dirt. He became little more than a living skeleton. But still he did not give up his practices.

Тэрбээр улам улам турж, биенээс нь туяа цацрахаа болиод хир тоосонд дарагджээ. Үнэндээ арьс нөмөргөсөн араг яс болсон авч тэвчээр эдлэн суусан хэвээр.

Six long years passed. Siddhartha was twenty-nine years old when he left his palaces and all their pleasures behind. Now he was thirty-five, having spent six years with hardly any food, sleep, shelter or decent clothing.

Хорин есөн сүүдэртэйдээ орд харш, хангалуун тансаг амьдралаа орхиж гарснаас хойш зургаан жил өнгөрч эдүгээ Сиддхарта гучин тавны сүүдэр зооглож, эл зургаан жилийг идэх хоол, орогнох байр, унтах нойр, өмсөх хувцасгүй шахам явж өнгөрөөжээ.

One day he thought to himself, "Am I closer to my goal now than I was six years ago? Or am I still as ignorant as before? When I was a prince and lived in luxury, I had everything a person could desire. I wasted many years in those prisons of pleasure."

Нэгэн өдөр түүнд “Зургаан жилийн өмнөхөө бодвол би зорьсондоо дөхөж байгаа болбуу? Эсвэл урьдын адил харанхуй мунхаг хэвээрээ байна уу? Хан хүүгийн суудалд ахуй цагтаа би хүсэлд багтах бүгдийг эдэлж юутай хангалуун байж вэ? Тансаг амьдралын боол болж олон ч жилийг барж дээ.

"Then I left and began my search. I have lived in forests and caves and have had nothing but poor food and much pain. But I still have not learned how to put an end to suffering. I can see now that it is a mistake to punish my body like this, just as it was a mistake to have wasted so much time in those palaces. To find the truth I must follow a middle path between too much pleasure and too much pain."

Тэгээд би үнэний эрэлд гарч, ой, агуйгаар гэр хийж, зовлон бэрхийг амсан өлөн зэлмүүн амьдарч ирлээ. Гэсэн ч би зовлонг эцэс болгон арилгах арга ухааныг сураагүй л явна. Орд харшиндаа хичнээн их цаг хий дэмий үрсэн лүгээ адил эдүгээ биеэ зовоон хамаг цагаа барж байгааг мэдлээ. Иймд үнэнийг олохын тул хэт тансаг бус, дэндүү ядуу зүдүү бус төв замыг сонгох ёстой болж байна” хэмээн бодож байв.

He remembered that many years ago, after he had seen the dead man, he had meditated under a rose-apple tree. "After that meditation," he thought, "my mind was very calm and still. I was able to see things clearly for the first time. I shall try to meditate like that again now."

Анх нас барсан хүнийг үзсэн болон алимны модны дор бясалгал хийж эхэлснээс хойшхи олон жилийг эгэн санаж байлаа. “Анх бясалгалд сууснаас янагшхи хугацаанд сэтгэл маань амгалан, талбиун болжээ. Анх удаа л юмыг тод томруун харж чаддаг боллоо. Одоо дахин ийм бясалгал хийсүгэй би” хэмээн сэтгэн авай.

But when he looked at himself he realized, "I have been sitting here for such a long time with no food that I am tired, dirty and weak. I am so thin that I can see my bones through my skin. How can I meditate when I am too hungry and dirty to even think clearly?"

Тэрбээр биеэ ажаад урт хугацаанд хоолгүй сууж ядарч сульдан хир буртагтаа баригдснаа мэдрэн, арьсны чанадаас ясаа гэрэлттэл турснаа харж, ийм туранхай дор орчихоод бясалгаж, тэгээд бас илт тодорхой харж яахин чадах билээ гэсэн бодол сэтгэл түгшээнэ.

And so he slowly pulled himself up and went to bathe himself in the river. He was so weak, however, that he fell and was almost drowned. With great effort he managed to pull himself to the shore. Then he sat for a while, resting.

Тэрбээр арай ядан босож биеэ булхахаар / угаахаар / гол руу зүглэлээ. Ихэд сульдснаас усанд золтой л живчихсэнгүй. Хамаг хүчээ шавхан зүтгэсээр эрэг дээр гармагц амарч суулаа.

English-Mongolian side-by-side PDF & English MP3

posted with permission by the author, Johnathan Landaw

Next Chapter: 16. An Offering
Click here for other chapters

Saturday, May 12, 2012

14. The Journey Begins

from "Prince Siddhartha:
The Story of Buddha"
by Jonathan Landaw
Aгь Сиддхарта буюу
Буддагийн цадиг
Орчуулсан Б. Дамдин
English-Mongolian side-by-side PDF & English MP3

14. The Journey Begins

As Siddhartha stood alone in the forest, ready to begin his great adventure, he thought, "From today onwards I am no longer a prince. Therefore, it is not right that I continue to look and dress like one." He took his knife and cut off his long, flowing hair, a sign of royalty. Then he met a poor hunter and said to him, "Sir, I have no more need of these silk clothes. If I am to live in the forest I should wear something rough like yours. Let us exchange clothing." The hunter was surprised and delighted to receive such expensive garments in exchange for his own and quickly agreed to Siddhartha's suggestion.

14. Хэрмэл амьдралын эхлэл

Их адал явдлыг эхлэхээр ойд орь ганцаараа зогсож байгаа Сиддхарта, “Өнөөдрөөс эхлээд би одоо Хан хүү биш. Иймээс цаашдаа хан хүү янзаар явж хувцаслаж болохгүй” гэж бодоод ихэс дээдсийн шинжийг илтгэсэн намирсан урт үсээ тас хяргажээ. Төдөлгүй нэгэн ядуу анчин эр тааралдахад түүнд өгүүлрүүн: “Эрхэм дээдэс ээ, надад одоо торгон өмсгөл баринтагны хэрэг үгүй. Би гэнэт ойд хэсүүчлэн амь зуух болж байгаа учир таны өмссөн лугаа адил эгэл борхон хувцас өмсөх ёстой. Ингэхлээр хувцсаа сольчихъё” хэмээв. Анчин эр ихэд гайхашран ийм үнэтэй цайтай өмсгөлөө сольё гэсэнд цааргалалгүй үтэр түргэн зөвшөөрлөө.

Now that he was properly dressed as a poor seeker of the truth, Siddhartha began to look for a teacher who could show him the way to end all suffering. He wandered through the forests and spoke to all of the many holy men he found there. Everywhere he went he was welcomed with respect. Even though he now wore the ragged clothes and ate only the poor food he could beg, he was still a very handsome and striking-looking man. When the people in the forest saw him coming they said to each other, "Here comes a very special person. His face is so strong and determined! If such a man is looking for the truth, he is surely to find it."

Сиддхарта үнэнийг хайгч эгэл ядуу эрийн янзтай хувцаслаад хамаг зовлонг гэтэлгэх зам мөрийг заалгах багшийн эрэлд шулуудан гарав. Их ойгоор хэрэн хэсч тааралдсан олон мэргэд гэгээнтэн нартай ярилцаж явлаа. Очсон газар бүрт нь түүнийг машид хүндэлнэ. Хэдийвээр тэр уранхай ноорхой хувцастай, гуйлгаар юу олдсоныг идэх авч угийн сайхан, хараа булаасан хэвээрээ байлаа. Ойд түүнтэй учирсан бүгд өөр хоорондоо “Нэг л гоц гойд хүн ирж явна. Нүүр царай нь эрс шийдэмгий шинж төгс. Ийм хүн үнэнийг эрж яваагаас хойш ололгүй яахав!” гэж хүүрнэлдэнэ.

Siddhartha studied with several teachers, but was not satisfied with what he learned from them. "What they teach is helpful," he thought, "but it does not lead to perfect happiness." Finally he heard that some very wise men lived in the kingdom of Magadha where King Bimbisara ruled. So he decided to travel far to the south and east to find them.

Сиддхарта олон багшийг шүтэж ном үзэвч сурсан мэдсэндээ сэтгэл ханах нь ер үгүй. “Эдгээр хүмүүсийн заасан бүхэн тустай авч төгс жаргалд хүргэх нь үгүй” хэмээн бодогдоно. Явж явж эцэст нь Бимбасара Хааны эрхшээн захирдаг Магадха улсад их эрдэмтэн мэргэд суудгийг олж сонсов. Чингээд тэрбээр мэргэдийг олж уулзахаар зүүн өмнө зүгт алс холыг зорихоор зориг шулуудав.

One day, as he was walking through Rajagriha, the capital city of Magadha, he passed near the palace gates. One of King Bimbisara's ministers saw him and immediately ran to the King.

Нэгэн өдөр Магадха орны нийслэл Ражагриха балгасын гудамжаар явж, ордны үүдээр өнгөрөх үед хааны шадар сайдуудын нэг нь түүнийг үзээд тэр даруйхнаа Хаанд айлтгаруун:

"Sire," he said excitedly, "I have just seen a most unusual man in the city. He is dressed in rags and begs his food door to door, but I am sure he must be a great person. His face is so strong and he walks with such dignity. It almost seems that a special light shines from him!"

“Их эзэнтэн ээ, би дөнгөж сая манай хотод ер бусын нэгэн хүнийг үзлээ. Навсархай салбархай хувцастай тэрбээр айл айлаас идэх юм хишиг гуйх авч агуу их хүн бололтой. Чийрэг сайхан эр агаад нүүрнээс нь содон туяа цацарах мэт. Туйлын сүрлэг алхлана” хэмээлээ.

The King was very interested and asked that Siddhartha be brought before him. They talked together for a while and the King was very impressed by his intelligence, modesty and kind manner. Then the King said, "I have never met a man I felt I could trust more than you. Please settle here in Rajagriha and help me rule my kingdom."

Хаан их шохоорхон, Сиддхартаг авч ир хэмээн зарлиг буулгав. Тэд нэлээн ярилцсаны эцэст билгүүн ухаан, түвшин зан, эелдэг ааш нь Хааны таашаалд яв цав нийцсэн тул Хаан өгүүлрүүн: “Танаас илүү итгэл даах хүнтэй би ер уулзаж явсангүй. Эрхэм хүн та манай Ражагриха балгасанд саатан морилж улс гүрнээ засаглан захирахад минь тусалж хайрла!” хэмээхэд:

But Siddhartha replied politely, "O King, I have already hand the chance to rule a kingdom, but I had to refuse. I am not interested in wealth or power, only in the path of truth. I thank you for your offer, but I have to come to your kingdom only to find teachers who can help me with my search."

“Ай, их хаантан минь, гүрэн эрхшээн захирах боломж надад хэдийнээ тохиож байсан. Харин би үүнээс татгалзаж байсан удаатай. Би эд баялаг эрх дарханд шунадаггүй, гагцхүү үнэнийг л хайж явна. Хишиг хүртээх гэсэн таны сэтгэлд үнэхээрийн их гялайлаа. Үнэнийг хайж олоход минь тус болох багшийг олохоор танай гүрнийг зорьж ирсэн билээ” хэмээн Хаанд айлтгав.

Then the King bowed to the man in rags and said, "I wish you luck in your journey. If you do find what you are looking for, please return here and teach it to me. But even if you fail, you are always welcome to return to my palace." Siddhartha thanked him very much and continued on his way.

Навсархай хувцастай түүнд Хаан бээр наминчилан өгүүлрүүн: “Эрхэм хүн та аян замдаа сааталгүй морилоорой. Эрж хайснаа олох аваас Та эргэж манайд саатан морилж ирээрэй” хэмээхэд Сиддхарта ихэд талархсанаа илэрхийлээд чанагш замд гарлаа.

English-Mongolian side-by-side PDF & English MP3

posted with permission by the author, Johnathan Landaw

Next Chapter: 15. Six Years of Struggle
Click here for other chapters

Saturday, May 5, 2012

13. Escape

from "Prince Siddhartha:
The Story of Buddha"
by Jonathan Landaw
Aгь Сиддхарта буюу
Буддагийн цадиг
Орчуулсан Б. Дамдин
English-Mongolian side-by-side PDF & English MP3

13. Escape

Siddhartha left the King's room and returned to his palace. He passed through the beautiful decorated rooms, the magnificent hallways, past the sparkling fountains and into his rooms on the upper story. He walked among the talented musicians and past the beautiful serving girls. But none of these delights affected his mind. He had only one thought, and that was to leave.

13. Агь орон гэрээ орхив

Сиддхарта, Хаан эцгийн өргөөнөөс гарч ордондоо эргэж ирээд үзэсгэлэнтэйеэ чимсэн өрөө танхимаар дамжин гайхамшигт сайхан гонховчоор өнгөрч, цацран оргилох усан сангийн хажуугаар гараад дээд давхарт байх лаврин руугaa алхална. Авьяас билэгт хөгжимчид, гоо аягач шивэгчин нарын дундуур шудран өнгөрнө. Сайхан бүгдээс нэг нь ч түүний сэтгэлийг татсангүй. Явна гэсэн бодолд умбана.

That night after dinner a strange force seemed to enter the palace. One by one the musicians and dancers and servants became drowsy and fell asleep. Finally even Yasodhara fell asleep next to her baby Rahula. Only Siddhartha remained awake. Now that he knew what he must do with his life, he would never again allow himself to fall under the spell of worldly comforts and distractions. Others might be content to sleep and dream, but he had more important work to do, and for that he had to be fully awake.

Тэр үдэш оройн зоогны дараа ер бусын нэгэн хүчин ордонд шүглэсэн гэлтэй хөгжимчид, бүжигч, аягач, шивэгчин бүгд дараа дараалан нойрмоглон, нам унтацгаав. Хамгийн сүүлд Ясодара гүнж ч нялх Рахула хүүгийнхээ хажууд нойрсчихов. Сиддхарта гав ганцаар сэрүүн үлджээ. Одоо тэрбээр энэ насандаа юу хийх, ертөнцийн зугаа цэнгэлийн хүрдэнд хэрхэвч эргэн орохгүй гэдгээ нэгэнт ухаарчээ. Бусад хүмүүсийн хувьд идэж унтаад, зүүдэлж байх нь хангалттай байж болох юм. Харин Хан хүүд бол нэгэнт ухаарч сэхээрсэн тул санаснаа хийж гүйцээхээс өөр эрхэм ажил алга.

Now was the perfect chance for the Prince to escape. But before he left he thought to himself, "I would like to hold my son in my arms before I depart; since he was born I have barely had the chance to touch him." Yet when he saw his wife and child lying together he realized that there was no way for him to pick Rahula up without rousing Yasodhara. "If she wakes up," he thought, "it will be very difficult for me to leave. No, if I am to do what I must do, I should leave quickly and quietly while everyone is asleep."

Гэрээсээ оргож босох орь ганц боломж хан хүүгийн хувьд чухам энэ үе байв. Явахын өмнө тэрбээр “Хүүгээ нэг тэврэх юмсан. Төрснөөс нь хойш бараг л барьж үзсэнгүй шүү дээ” гэж бодлоо. Хамт унтаж буй гэргий хүү хоёроо хараад, Ясодараг сэрээлгүйгээр хүүг өргөж авч болохгүйг мэдэж байв. “Ясодара сэрчихвэл гэрээс босож гарахын арга сүв хаагдана. Иймд өөрийнхөөрөө болгоё гэвэл бүх хүн нойрсч буй энэхэн мөчид амжиж бушуухан, чимээгүй явах нь зөв” хэмээн бодов.

Stepping carefully around the sleeping bodies, he reached the window and climbed out onto the roof and then down to the ground. He went to where Channa, the charioteer, was sleeping and gently woke him up. "Hurry, Channa, saddle my horse. I wish to ride tonight."

Дуг нойрондоо байгаа хүмүүсийг тойрч сэмхэн гараад, дээвэр дамжин үсэрч буув. Унтаж буй хөтөч Чанна дээр хүрч очоод, аяархан сэрээж “Чанна, бушуулагтун! Миний морийг эмээллэ! Би өнөө шөнө морьтой зугаацмаар байна” гэж шивнэв.

Channa was surprised that the Prince would want to go out in the middle of the night, but he did as he was asked. He saddled Kantaka and led him to the Prince. Siddhartha patted his horse and whispered, "Kantaka, my friend, we must be very quiet. I don't want to wake up any of the guards. Tonight is a very special night."

Шөнө дүлээр агь ордноос гадагш гарах гэж байгаад Чанна ихэд гайхсан ч зарлиг ёсоор болгов. Тэрбээр Кантакаг эрвээлжлээд хөтлөн ирэхэд Хан хүү морио илбэн таалж, “Сайн хөлөг Кантака минь ээ, бид огт анир гаргаж болохгүй шүү! Харуулынхныг сэрээмээргүй байна. Өнөөдөр онцгой тохиолдолт шөнө болж байна” гэж шивнэн үглэнэ.

As the three of them approached the heavy gates at the edge of the gardens, the doors suddenly opened by themselves. Silently they rode out into the night. When they reached the edge of the city, the Prince looked back and vowed to himself, "Until I learn how to conquer all sufferings, I shall not return to this fair city of Kapilavastu!"

Тэд нар цэцэрлэгийн чанад дахь их хаалга руу дөтлөн очиход хаалга гэнэт өөрөө нээгдэв. Тэд мордоод нам гүм харанхуйн дунд уусах мэт алга болов. Хотын захад хүрэх үед Хан хүү эргэж хараад, “Хамаг зовлонг гэтлэн давах арга ухааныг суран суртлаа би үзэмжит сайхан Капилавасту балгасандаа эгэж үл ирнэм” хэмээн андгайллаа.

They rode all night. Just as the morning sun was about to rise they reached a quiet forest where many holy people lived. The Prince was happy and thought to himself, "Now my real journey has begun." Then he turned to Channa and said, "My friend, I thank you deeply for your help. I have reached the place I wanted. Now it is time for you to take my horse and return to the palace."

Тэд бүх л шөнөжингөө яваад ургахын улаан нарнаар олон арш нарын суудаг нам гүм ойн захад хүрлээ. Одоо жинхэнэ аяны зам эхэллээ хэмээн Хан хүүгийн сэтгэл онгойн баясав. Тэрбээр Чаннад хандаж өгүүлрүүн, “Эрхэм анд минь ээ, тус ач хүргэсний тань хариуд гүн талархаж байна. Би хүссэн газартаа нэгэнт хүрч ирлээ. Одоо чи хөлөг морийг минь аваад ордон руугаа буц даа.”

Channa could not believe that the Prince would not be returning to the palace with him. He stood there confused, tears beginning to fill his eyes. The Prince understood his grief and spoke to him again very softly. "My faithful Channa, do not cry. Sooner or later we all have to say goodbye. Here, take these royal jewels I am wearing; I shall not need them anymore. Return to the palace and tell my father that I have not left in anger. It is not that I do not love my family anymore. Rather, it is because I love them all so much that I must leave them now. If I fail, then it really makes little difference that I am leaving this day. Sooner or later death would pull us apart anyway. Go now, and let me begin my search."

Агь хамтдаа ордон руу эргэж очихгүй нь гэдэгт Чанна итгэж чадахгүй байлаа. Тэрбээр нулимс асгаруулж алмайран зогсоно. Хөтчийн харууслыг сайтар ойлгосон агь дөлгөөн уянгалгаар өгүүлрүүн: “Үнэнч анд Чанна минь, бүү цурхиран уйлагтун! Эрт орой хэзээ нэгэн цагт бид салах нь зайлшгүй. Миний зүүж яваа тансаг эрдэнсийг чи ав. Цаашдаа энэ эдлэл гоёл надад огт хэрэггүй. Ордонд буцаж очоод намайг уурандаа бухимдаж явсан биш гэдгийг аавд хэлэгтүн! Гэрийнхэндээ хайр хүндэтгэл алдарсан хэрэг огт бус. Харин ч би тэд бүгдийгээ туйлаас хайрлан дээдэлдэг учраас ингэж байгаа билээ. Явсан яваагүйн хооронд нэг их ялгаа үгүй. Эрт орой нэгэн цагт үхэл биднийг хагацуулах нь үнэн. Чи одоо яв, би ч эрлээ эхэлье!” хэмээв.

Channa realized that there was no way he could change the Prince's mind. He took Kantaka's reins from the Prince and slowly led the horse away. Many times both the charioteer and Kantaka looked back at the Prince with tears in their eyes. Eventually they reached Kapilavastu where Channa had the sad duty of telling everyone that Siddhartha had left the royal life forever.

Хан хүүгийн бодлыг яагаад ч эргүүлж чадахгүйгээ мэдсэн Чанна, Кантака хөлгийн цулбуурыг авч хөтлөн буцах үеэс Чанна, Кантака хоёр нүд дүүрэн нулимстай эргэн эргэн харсаар явж одлоо. Капилавасту хотноо буцаж ирээд, Сиддхарта агь дээдсийн тансаг амьдралаа орхилоо гэдгийг бүгдэд дуулгах хэцүү алба эрхгүй оногдлоо.

English-Mongolian side-by-side PDF & English MP3

posted with permission by the author, Johnathan Landaw

Next Chapter: 14. The Journey Begins
Click here for other chapters